తిరుమల :తిరుమల కొండల గురించి ఎన్ని కథలు విన్నా... శ్రీ వెంకటేశ్వర స్వామివారి సన్నిధిలో నిలబడినప్పుడు మనసులో ఒక ప్రశ్న మాత్రం మిగిలిపోతుంది.
“సాక్షాత్తు శ్రీమన్నారాయణుడే అయితే... ఈ శిలామూర్తి ఎలా వెలిసింది? ఎప్పటి నుంచి స్వామివారు ఈ శిలారూపంలో ఉన్నారు? అసలు స్వామివారు ఎందుకు శిలగా మారారు?”
ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానం సాధారణంగా చెప్పుకునే శ్రీనివాసుడి కథలో పూర్తిగా కనిపించదు. పురాణ సంప్రదాయాల్లో దాగి ఉన్న ఒక అరుదైన గాథను పరిశీలిస్తే... శిలగా మారడం అనేది స్వామివారికి జరిగిన ఒక సాధారణ పరిణామం కాదని, కలియుగ భక్తుల కోసం స్వయంగా స్వీకరించిన ఒక దివ్య సంకల్పమని తెలుస్తుంది.
ఆ కథ మొదలయ్యేది వేంకటాద్రి పర్వతం మీద.
కలియుగం ప్రారంభమైంది. కాలం మారింది. ధర్మం క్రమంగా క్షీణించింది. మనుషులలో కోపం, లోభం, అసూయ, మోసం పెరుగుతున్నాయి. యజ్ఞాలు తగ్గిపోయాయి. తపస్సులు తగ్గిపోయాయి. దేవుని కోసం అడవుల్లోకి వెళ్లి సంవత్సరాల తరబడి ధ్యానం చేసే మహర్షులు అరుదయ్యారు.
కానీ ఒక కొండ మాత్రం అలాగే ఉంది.
ఆ కొండే వేంకటాచలం.
అక్కడ శ్రీనివాసుడు భక్తులకు దర్శనమిస్తూ, వారి బాధలు వింటూ, వారి కన్నీళ్లను తుడుస్తూ, వారి కోరికలను ఆలకిస్తూ ఉండేవాడని పురాణ సంప్రదాయం చెబుతుంది.
ఎవరైనా పిలిస్తే స్వామివారు పలికేవారు.
ఎవరైనా కన్నీటితో మొక్కుకుంటే కరుణించేవారు.
ఎవరైనా నిస్సహాయంగా “గోవిందా!” అని పిలిస్తే ఆ పిలుపు స్వామివారి హృదయాన్ని తాకేది.
అలా కాలం గడుస్తున్న కొద్దీ భక్తుల సంఖ్య పెరిగింది. కొండకు వచ్చే వారి సంఖ్య పెరిగింది. కానీ అందరూ ఒకే భావంతో రాలేదు.
కొంతమంది భక్తితో వచ్చారు.
కొంతమంది కోరికలతో వచ్చారు.
కొంతమంది కేవలం సంపద కోసం వచ్చారు.
మరికొందరు తమ స్వార్థం కోసం దేవుడినే ఉపయోగించుకోవాలని చూశారు.
అప్పుడు శ్రీనివాసుడు మానవ లోకాన్ని నిశ్శబ్దంగా గమనించాడు.
“కలియుగంలో మనిషి నా దగ్గరకు వస్తున్నాడు... కానీ నన్ను తెలుసుకోవడానికి కాదు. తన కోరికను నెరవేర్చుకోవడానికి.”
అని స్వామివారు ఆలోచించినట్లు ఆ పురాణ గాథ చెబుతుంది.
అయితే ఆయన భక్తులను విడిచిపెట్టాలని అనుకోలేదు.
ఎందుకంటే నిజమైన భక్తుడు ఇంకా ఉన్నాడు.
అడవిలో ఒంటరిగా కూర్చొని “గోవిందా” అని జపించే వాడు ఉన్నాడు.
తన దగ్గర ఒక్క పువ్వు కూడా లేకపోయినా, తన హృదయాన్ని పువ్వుగా సమర్పించే వాడు ఉన్నాడు.
నైవేద్యంగా పెట్టడానికి అన్నం లేకపోయినా, తన దగ్గర ఉన్న ఒక్క ముద్దను స్వామివారికి అర్పించే వాడు ఉన్నాడు.
అలాంటి భక్తుల కోసం శ్రీనివాసుడు భూలోకాన్ని విడిచి వెళ్లలేకపోయాడు.
అప్పుడు ఆయన ఒక గొప్ప నిర్ణయం తీసుకున్నాడని ఒక పురాణ సంప్రదాయం చెబుతుంది.
“ఇకపై నేను అందరికీ మానవ రూపంలో ప్రత్యక్షమై మాట్లాడను. కానీ నా భక్తుడికి నేను దూరం కాను. నా శరీరమే ఒక శిలగా మారుతుంది. ఆ శిలలోనే నేను ఉంటాను. నన్ను నిజమైన హృదయంతో పిలిచే వారికి నేను అక్కడి నుంచే స్పందిస్తాను.”
అలా చెప్పి శ్రీనివాసుడు తన దివ్యరూపాన్ని క్రమంగా శిలారూపంలోకి మార్చుకున్నాడని ఆ గాథ చెబుతుంది.
ఆ క్షణం ఎలా ఉంటుందో ఊహించండి.
వేంకటాద్రి మీద గాలి ఒక్కసారిగా నిశ్శబ్దమైంది.
చెట్ల ఆకులు కదలడం ఆగిపోయింది.
పుష్కరిణి నీరు ప్రశాంతంగా నిలిచిపోయింది.
ఆకాశంలో దేవతలు నిశ్శబ్దంగా నిలిచారు.
స్వామివారి ముఖంలో చిరునవ్వు ఉంది.
కళ్లలో మాత్రం అపారమైన కరుణ ఉంది.
ఆ దివ్యరూపం క్రమంగా కదలికను కోల్పోయింది.
చేతులు నిశ్చలమయ్యాయి.
పాదాలు కదలలేదు.
శ్వాస కనిపించలేదు.
కానీ అది మరణం కాదు.
అది దేవుని మరో రూపం.
శ్రీనివాసుడు శిలగా మారాడు.
అయితే ఆ శిలలో ప్రాణం లేదు అని కాదు.
ఆ శిలనే తన సాక్షాత్తు సన్నిధిగా చేసుకున్నాడు.
అందుకే ఆ మూర్తిని కేవలం ఒక రాతి విగ్రహంగా కాకుండా “స్వయంభూ”గా భావించే వైష్ణవ సంప్రదాయం ఏర్పడింది. వేంకటాచల మహాత్మ్య సంప్రదాయంలో శ్రీనివాసుడు శిలారూపంలో అవతరించినట్టు చెప్పే భావన ఉంది.
ఇక్కడే ఈ కథలోని అసలు రహస్యం మొదలవుతుంది.
శిలగా మారిన తర్వాత కూడా స్వామివారు భక్తులను విడిచిపెట్టలేదు.
మాట్లాడటం మాత్రమే ఆపారు.
కళ్లతో మాట్లాడటం ప్రారంభించారు.
భక్తుడు తన బాధను చెప్పకముందే తెలుసుకునే దేవుడిగా నిలిచారు.
అందుకే తిరుమలలో స్వామివారి దర్శనంలో భక్తులు ఎక్కువసేపు నిలబడలేకపోయినా, ఒక్క క్షణం ఆయన ముఖాన్ని చూసినప్పుడు మనసులో ఏదో తెలియని ప్రశాంతత కలుగుతుందని భక్తి సంప్రదాయం చెబుతుంది.
అది శిలను చూసిన అనుభూతి కాదు.
స్వామివారి సన్నిధిని అనుభవించిన భావన.
ఇంకొక ఆశ్చర్యకరమైన విషయం ఏమిటంటే... స్వామివారు శిలగా మారిన తరువాత ఆయనకు సంబంధించిన కథ ముగియలేదు.
అసలు అక్కడి నుంచే మరో యుగం ప్రారంభమైంది.
కలియుగంలో భక్తికి కొత్త మార్గం ఏర్పడింది.
యజ్ఞం చేయలేని వాడు దర్శనం చేసుకోవచ్చు.
వేల సంవత్సరాలు తపస్సు చేయలేని వాడు “గోవిందా” అని పిలవవచ్చు.
వేదాలు చదవలేని వాడు ఒక్కసారి స్వామివారి పేరు జపించవచ్చు.
ఏమీ ఇవ్వలేని వాడు తన కన్నీటిని సమర్పించవచ్చు.
అందుకే వేంకటేశ్వరుడి సన్నిధిలో భక్తి కులం చూడదు, సంపద చూడదు, స్థానం చూడదు అనే భావన ఈ క్షేత్ర మహాత్మ్య కథల్లో బలంగా కనిపిస్తుంది.
పురాణ గాథల్లో ఈ భావానికి అనేక కథలు జతయ్యాయి.
నిషాదుడైన వాసు స్వామివారికి తనకు తెలిసిన విధంగా నైవేద్యం సమర్పించిన కథ, తాను రాజు అయినప్పటికీ భక్తుడి సాధారణ పూజను స్వామివారు సమానంగా స్వీకరించిన తొండమాన్ కథ, సాధారణ భక్తుడి భక్తిని స్వామివారు రాజు చేసే ఆర్భాట పూజతో సమానంగా స్వీకరించిన కథలు ఈ భావాన్ని మరింత బలపరుస్తాయి.
అందుకే ఒక విషయం అర్థమవుతుంది.
స్వామివారు శిలగా మారింది భక్తులకు దూరంగా ఉండటానికి కాదు.
భక్తులకు మరింత దగ్గరగా ఉండటానికి.
ఎందుకంటే దేవుడు మనిషి రూపంలో ఉంటే కొంతమందికే కనిపించవచ్చు.
కానీ శిలారూపంలో ఉంటే యుగాల తరబడి కోట్లాది మంది భక్తులు దర్శించుకోవచ్చు.
ఒక రాజు వచ్చినా అదే స్వామి.
ఒక పేదవాడు వచ్చినా అదే స్వామి.
ఒక చిన్న పిల్లవాడు “గోవిందా” అని పిలిచినా అదే స్వామి.
ఒక వృద్ధురాలు కన్నీళ్లతో నిలబడినా అదే స్వామి.
అందుకే తిరుమలలో కనిపించేది కేవలం ఒక శిల కాదు అని భక్తి సంప్రదాయం చెబుతుంది.
అది యుగాలను దాటి నిలిచిన శ్రీనివాసుని సంకల్పం.
అందుకే ఆయనను “వేంకటేశ్వరుడు” అంటారు.
అందుకే “శ్రీనివాసుడు” అంటారు.
అందుకే “గోవిందుడు” అని పిలుస్తారు.
మనిషి దేవుడిని వెతుకుతూ కొండెక్కాడు.
కానీ దేవుడు మాత్రం మనిషి కోసం శిలగా మారి అక్కడే నిలిచిపోయాడనే భావమే ఈ కథలోని అత్యంత భక్తిమయమైన సందేశం.
ఆ శిల ముందు నిలబడి ఒక భక్తుడు కళ్లను మూసుకుని ఒక్కసారి “గోవిందా...” అని పిలిస్తే...
అది శిలకు వినిపించదేమో.
కానీ భక్తి సంప్రదాయం చెబుతుంది...
ఆ పిలుపు స్వామివారి హృదయానికి మాత్రం చేరుతుంది.
ఎందుకంటే ఆయన శిలగా మారాడు...
కానీ ఆయనలోని కరుణ మాత్రం శిలగా మారలేదు.
అది ఇప్పటికీ సజీవంగానే ఉంది.
అందుకే వేల సంవత్సరాల కథ అయినా...
“గోవిందా... గోవిందా...” అనే పిలుపు నేటికీ ఆ కొండల మధ్య మారుమోగుతూనే ఉంది.
శిలగా నిలిచిన స్వామివారు...
భక్తుల హృదయాల్లో మాత్రం ఎప్పటికీ సజీవుడే.
గోవిందా... గోవిందా... గోవిందా...
